Voor het waarnemen van vleermuizen kun je vertrouwen op je ogen. Maar doordat vleermuizen ’s avonds en ’s nachts vliegen is het moeilijk om ze te goed te zien.

Om vleermuizen waar te nemen kun je ook gebruik maken van je gehoor. Alleen hoor je niets als je ’s avonds of ’s nachts een vleermuis ziet vliegen. Hoe kun je dan toch met je gehoor vleermuizen waarnemen?

Eerst even een korte uitleg over de manier waarop vleermuizen ‘zien’ in het donker. Ze zenden hoog frequente signalen uit, de gewone dwergvleermuis bijvoorbeeld zendt een signaal uit op 45 kHz. Dat is ruim 25 kHz hoger dan dat wij mensen kunnen horen!

Door het uitzenden van het signaal botst het bijvoorbeeld tegen een nachtvlinder aan en kaatst terug. De vleermuis kan aan de hand van het verschil van de frequentie ‘zien’ of de nachtvlinder naar hem toe of juist van hem vandaan vliegt. Dit verschijnsel wordt het Doppler effect genoemd.

Een goed voorbeeld van het Doppler effect is wanneer je een ambulance ziet rijden. Het verschil in toonhoogte (van de sirene) is goed hoorbaar wanneer de ambulance in jouw richting rijdt en je vervolgens passeert.

Maar hoe kun je een vleermuis horen terwijl ons gehoor dat niet kan horen? Door gebruik te maken van een vleermuisdetector, ook wel batdetector (Engelse vertaling voor vleermuis is bat) genaamd. De vleermuisdetector vangt het signaal van de vleermuis op en zet het om naar een frequentie die wij wel kunnen horen.

Nu het geluid te horen is, kun je ook de patronen horen in het signaal van de vleermuizen. Dit is namelijk een kenmerk om te zien welke vleermuis je hoort.

Aan de rand van de Aarlesche Heide kom je de gewone dwergvleermuis volop tegen:

Categorieën: Vleermuizen